घोडा आणि ओझे

दूर कुठेशी धूळ उडवतो घोडा माळावरती
टापांखाली स्वप्न उद्याचे, नाकपुड्या फुरफुरती

नवीन जीवन, नवीन मानव, सृष्टीही नवनवती
नवीन आतुन मनही - सारे नवीन अवतीभवती

सोमरसाचे करून प्राशन चढे कुणाला मस्ती
देवेंद्राचे सूक्त गाऊनी वज्रच होई छाती

करित पाठ ऋग्वेदऋचांचा कुणी आहुती देती
मनामनातुन गुंजन करते 'ॐ शांती शांती '

आले कोठुन अंतरिक्ष, जल, - वायु, तेज अन धरती ?
- मग्न चिंतनी कुणी शोधतो विश्वाची उत्पत्ती

ईश एकला आहे त्यांचा, एकच आहे पाती
कुणी जाणतो पूर्णब्रह्म अन कुणी पिकवतो शेती
***

***
जिथे वाहिली सिंधुसरिता अगाध पिकवित मोती
आमच्या पेशींमधली जनुके तिथे पोसली होती

आजमितीला गंजुन गेली रक्तामधली नाती
आता उरली पोथिपुराणे आणिक जातीपाती

जुन्याच जखमा, जुन्याच खपल्या अजूनही चरचरती
जुन्या रुढींची जुवे पेलतो अजून मानेवरती

अम्ही भाजल्या विटा आणखी इथे बांधल्या भिंती
सुंभ जळाला तरी जोजवे पीळ येथली रीती

वाद घालतो "नव्हेच तुमची, ही तर आमची माती
वेगवेगळी आता लिहावी तुमची आमची खाती"

दूर कुठेशी शांत झोपला घोडा माळावरती
इतिहासाचे देउन ओझे आमच्या खांद्यांवरती...

सुरवंटी मन अजून चरते...

सुरवंटी मन अजून चरते
आयुष्याच्या जुनाट पानीं -
थोड्या हिरव्या, बऱ्याच पिवळ्या.
सांगत बसते कानोकानीं
गोष्टी रंजक फुलपंखांच्या -
लांबलचक पण साऱ्या खोट्या!

मन लंगडते पुन्हा फुलवुनी
फुशारकीचा मोरपिसारा -
थोडा रंगित , बराच विटका.
दाबत कंठी घुसमटणारा
रितेपणाचा दिगंत टाहो -
अस्तित्वाचा जिवंत चटका!

अंधारातिल रातकिडा मन
आधाराला गाई गाणे -
थोडे उत्कट, बरेच भेकड.
स्वतःचसाठी हे किरकिरणे
उघडझापही केविलवाणी -
प्रकाशण्याची वेडी धडपड!

अखंडा- (दी अनब्रोकन )

कोणे एके वेळा। विसु झाला खुळा।
करावया गेला। भाषांतर॥

अभंग तुक्याचे । करी विंग्रजीत।
दूध पीतपीत । वाघिणीचे ॥

तुका म्हणे आता। रहावे उगीच।
पहावी बरीच । मजा त्याची॥

इवल्या मुंगीची । होते आता ऍन्ट ।
झाली अंडरपॅन्ट । लंगोटीची ॥

झाला हा नाठाळ। कोण विदुषक?।
"ब्रिंग मी अ स्टिक"। तुका सेज ॥

वारी

सय विठोबाची आली
माया माहेरी चालली
दिंडी आषाढात जाई
सृष्टी पालखीस भोई

झाला कीर्तनात दंग
ढग वाजवी मृदंग
ठेका भजनाचा धरी
येती पावसाच्या सरी

गेला देहभाव सारा
नाचे रिंगणात वारा
विठूनामाचा गजर
गात वाहती निर्झर

खांदी पताका भगवी
सूर्य दिशांना जागवी
भक्तीरसात न्हाऊन
मग पालवते ऊन

नभी उधळे अबीर
मन मायेचे अधीर
दिंडी चाले भराभरा
झाली घाई चराचरा

दिंडी पंढरी गाठते
माया ब्रह्मास भेटते
होते पंढरीची वारी
भेटे द्वैत उराउरी

भिंतीवरची रांग : मुंग्यांची

यंत्रवत भावना : 'म'कार,'न'कार
अनुभवग्रस्त शब्द : टुकार, भिकार
ओळी ; मुंगीचे पाय : एकेक अक्षर
जोडून-खोडून : कविता(?) : वरवर !

शब्दशून्य, अक्षर, बेबंद जाणीव
विश्व! : आयुष्य? : कीटक जीव
बाकी वजा ; फक्त अधिक कीव
कडवट जीभ : चरबट रीवरीव !

कळप हुंदडे पुष्ट ढगांचा

कळप हुंदडे पुष्ट ढगांचा
मत्त हत्तीसम पिऊन वारा
वेदघोष पर्जन्यऋचांचा
करत चालल्या या जलधारा

नभमंची कल्लोळ माजवी
वीज नाचते सोडून लाज
धुंद होऊनी वरूण वाजवी
अनाहताचा जणु पखवाज

कुंद हवेची काळी चादर
पांघरते जेव्हा धरती
थेंब टपोरे पिऊन डोंगर
स्वप्न मनी हिरवे बघती

आनंदाची अवखळ गाणी
कोठे गाती शुभ्र प्रपात
कोठे प्राशीत लाल वारुणी
नदी भटकते झिंगून जात

***
उभी साठवत मनी चिंबपण
वेडी भिजते नाजुक वेली
हवीहवीशी जणू आठवण
कळी उमलते हळूच ओली...

हवीहवीशी जणू आठवण
कळी उमलते हळूच ओली...

खंत

प्रत्येक चेहरा आता विंगेत रंगतो आहे
प्रत्येक नर्मदी गोटा गंधात माखतो आहे

"मी बोलणार ना खोटे" ही शपथ वाहतो आहे
सोयिस्कर मज वाटे जो - तो अर्थ काढतो आहे

गुंडाळला रिळाला जो कोराच पाहिला होता -
-तो आज बातम्या खोट्या रंगीत दावतो आहे

चंद्रास भाकरीच्या ना मोताद राहिला कोणी
प्रत्येक पाव खाणारा मग केक मागतो आहे

लावली मीच माझ्याशी - ती पैज जिंकण्यासाठी
लावून झापडे दोन्ही बुंगाट धावतो आहे

लागीर वाटते झाले मानव्य ईश्वरालाही
देवत्व मिरवण्यासाठी सत्संग भरवतो आहे

'चोरून भोग देण्याला उरलीच वेदना नाही'
ही खंत लपवण्यासाठी आक्रोश माजतो आहे

लावाच रंग अर्थाचा भिंतींस जीवनामधल्या
तत्वज्ञ तुंबला कोणी घ्या पिंक टाकतो आहे

नदीकाठची कातरवेळ

डोळे गुंगती रिकाम्या अंतराळात गहन
नभ - अबोल, विषण्ण - होते झाकोळले मन

सोनसावळ्या नदीत कांही डुंबतात नावा
हंबरती गुरे-गायी, वाजे कारुण्याचा पावा

वार्‍यावर लवलवे स्तब्ध पापणीचे पाते
एकतारीवर कोणी विरहिणी गात जाते

डोळ्यातल्या पाण्यामध्ये चिंब पाखरांचे थवे
सूर्यपक्षी बांधू पाहे एक घरकूल नवे

घाटावरी मंदिरात घणघणे घंटानाद
घुमटीत हृदयाच्या घुमणारा पडसाद

लाटांवर पसरती आर्त आरतीचे सूर
थांबे तसा निघायाचा दग्ध चितेतून धूर

वाहतात अंधारात क्षीण दीपकांच्या ओळी
स्वप्ने आणि आठवांची वर्तमानात रांगोळी

रात्र

रात्र अंधाराचा भोग
रात्र चांदण्याचा रोग
घेत राधिकेचे सोंग
रात्र सांगे कामयोग

रात्र संयमाला फाशी
रात्र पाशवाची राशी
घेते कानोसा दाराशी
रात्र जारिणी जराशी

रात्र मायावी शेवाळ
रात्र नर्तकी कुचाळ
बांधे वासनांचे चाळ
रात्र नाचते नाठाळ

रात्र कवेत माईना
रात्र झोपीही जाईना
तिचा शृंगार होईना
रात्र मागते आईना

आता उजाडेल दिस
रात्र होई कासवीस
देई मदन रतीस
उन्मनाचे मोरपीस

पीळ

बुरुजातल्या कथांना चिणला सबूत आहे
प्राचीन या गढीचे विकराल भूत आहे

फाशांमधे जगावे, फाशांवरी मरावे
हा कैफ़ जीवनाचा- फसवाच द्यूत आहे

पैशास जो कधीही विकलाच जात नाही
तो कोण या जगी रे, मायेस पूत आहे?

पिंजू तरी किती हे - हृदयास पीळ नाही
नाकास भावनेच्या, धरलेच सूत आहे

धिंडी जिथे निघाल्या सार्‍याच नागव्याने
या अब्रुदार चिंध्या मी व्यर्थ धूत आहे!